Kaçak Yabancı İşçi Çalıştırma Cezasına İtiraz Edilebilir Mi?

Giriş

Türkiye'de yabancı bir kişiyi çalıştırmak, devletin belirlediği katı kurallara bağlıdır. Bu kuralların en başında, yabancının mutlaka geçerli bir çalışma iznine sahip olması gelir. Birçok işverenin düştüğü yanılgının aksine, yabancının ikamet izninin olması ona çalışma hakkı vermez. Bu kurala uymadan, yani "kaçak" veya "izinsiz" bir yabancıyı istihdam etmek, hem işveren hem de çalışan için ciddi sonuçlar doğurur. Ancak bu idari yaptırımlara karşı başvurabileceğiniz etkili hukuki yollar mevcuttur.

Çalışma İzni Olmadan Yabancı Çalıştırmanın Sonuçları Nelerdir?

6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu, izinsiz yabancı istihdamını kesin olarak yasaklar ve bu yasağı ihlal edenlere yönelik yaptırımları net bir şekilde ortaya koyar. İhlâllerden kaynaklanan idari para cezaları, her yıl yeniden değerleme oranında artırılır ve hem işverene hem de çalışana ayrı ayrı uygulanır. Örneğin, 2025 yılı için bir işverenin çalışma izni olmayan her bir yabancı için 81.683 TL ceza ödemesi öngörülmektedir. Bir işverene bağlı olarak izinsiz çalışan yabancıya 32.654 TL, kendi adına bağımsız çalışan yabancıya ise 65.352 TL para cezası kesilir. Fiilin tekrarı halinde ise cezalar iki katına çıkarılır.

Ancak işveren, para cezasının ötesinde, SGK teşviklerinden yararlanma hakkını kaybedebilir ve geçmişe dönük sigorta primlerini cezalarıyla birlikte ödemek zorunda kalabilir. Belki de en ağır mali yükümlülük, işverenin izinsiz çalıştırdığı yabancının ve ailesinin konaklama, sağlık ve ülkelerine dönüş masraflarını karşılamakla yükümlü tutulmasıdır. Yabancı çalışan için ise en ağır sonuç, para cezasına ek olarak hakkında Türkiye'den sınır dışı (deport) edilme kararı verilmesidir. Bu karar, yabancının Türkiye'deki yasal kalış hakkını tamamen sona erdirir.

Tablo: 2024 ve 2025 Yılı Karşılaştırmalı İdari Para Cezaları

İhlalin Türü	2024 (TL)	2025 (TL)
Çalışma izni bulunmayan yabancıyı çalıştıran işveren	56.752	81.683 TL
Çalışma izni olmaksızın bağımlı çalışan yabancı	22.688	32.654
Çalışma izni olmaksızın bağımsız çalışan yabancı	45.406	65.352
Bildirim yükümlülüğünü süresi içinde yerine getirmeme	3.768	5.423

İdari Para Cezasına Nasıl İtiraz Edilir?

Size tebliğ edilen idari para cezasına karşı hukuki yollara başvurabilirsiniz. İtirazınızı, cezanın size tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde, yetkili olan Sulh Ceza Hakimliği'ne yapmanız gerekmektedir. Sürenin kaçırılması halinde ise ceza kesinleşir ve itiraz hakkı ortadan kalkar. Unutulmamalıdır ki, cezayı %25 indirimli ödemek itiraz hakkınızı engellemez.

Başarılı bir itiraz için savunmanızı güçlü argümanlara dayandırmalısınız. Örneğin, denetimin eksik yapıldığını ve cezanın somut kanıtlara dayanmadığını ileri sürebilirsiniz. En sık kullanılan savunmalardan biri, işyerinde bulunan yabancının bir müşteri veya misafir olduğunu, aranızda bir işçi-işveren ilişkisi bulunmadığını kanıtlamaktır. Ayrıca, ceza tebligatının usulüne uygun yapılmadığı gibi usule ilişkin hatalar veya kararın kanuna aykırı olduğu da etkili birer savunma gerekçesi olabilir.

Sonuç

Türkiye'de çalışma izni olmadan yabancı istihdam etmek, yüksek para cezaları, işyeri için ek mali yükümlülükler ve yabancı çalışan için sınır dışı edilme gibi ağır yaptırımları olan ciddi bir ihlaldir. İdari para cezasına karşı 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği'ne itiraz etme hakkınız bulunmaktadır. Bu süreçlerin karmaşıklığı ve başvuru sürelerinin çok kısa olması, hukuki destek almayı zorunlu kılmaktadır.